Udostępnij

To odkrycie może zmienić nasze rozumienie tego, w jaki sposób ból przechodzi przez całe ciało i zrewolucjonizuje metody opracowywania leków przeciwbólowych. Obecne założenie jest takie, że uczucie bólu jest interpretowane tylko przez centralny układ nerwowy, czyli mózg i rdzeń kręgowy. Jednak najnowsze doniesienia naukowców sugerują, że obwodowy układ nerwowy może spełniać ważniejszą rolę niż do tej pory sądzono.

To odkrycie może zmienić nasze rozumienie tego, w jaki sposób ból przechodzi przez całe ciało i zrewolucjonizuje metody opracowywania leków przeciwbólowych. Obecne założenie jest takie, że uczucie bólu jest interpretowane tylko przez centralny układ nerwowy, czyli mózg i rdzeń kręgowy. Jednak najnowsze doniesienia naukowców sugerują, że obwodowy układ nerwowy może spełniać ważniejszą rolę niż do tej pory sądzono.

Badania na razie zostały przeprowadzone na myszach i szczurach, dlatego nie ma gwarancji, czy analizowane procesy będą przebiegały u człowieka w ten sam sposób. Jednak biorąc pod uwagę podobieństwo układów nerwowych, bliższe przyjrzenie się obwodowemu układowi nerwowemu u ludzi jest jak najbardziej wskazane. Zwłaszcza, jeśli weźmiemy pod uwagę nieustającą walkę mającą na celu zwalczanie ciężkich i przewlekłych bóli.

„Jeszcze nie wiadomo, jak dokładnie działa cały system, ale mechanizm jest na właściwym miejscu, żeby system obwodowy miał możliwość interpretowania i modyfikowania informacji dotykowych pobieranych przez mózg w zakresie bólu albo ciepła” – mówi Nikita Gamper z Uniwersytetu w Leeds w Wielkiej Brytanii. „Żeby dokładnie zrozumieć, jak to działa, potrzebne są dalsze badania. Jednak nie mamy powodu podejrzewać, że takie same nerwy nie istnieją u ludzi”.

Pod pojęciem obwodowego układu nerwowego rozumie się wszystkie nerwy, które przekazują informacje między ośrodkowym układem nerwowym a narządami. Do tej pory naukowcy jedynie podejrzewali, że ma on większe znaczenie dla całego ustroju, jednak nie było dowodów. Uważano, że tylko centralny układ nerwowy – przede wszystkim mózg – przekazuje wiadomości przez obwodowy układ nerwowy w różne obszary naszego ciała, by wiedziały jak reagować na ból. Stanowi to część założeń „teorii kontroli bóli”, która mówi, że istnieją „drzwi” między oboma układami nerwowymi. Mają służyć do kontroli informacji przesyłanych do systemu centralnego. Badanie pozwala przypuszczać, że owe „drzwi” są bardziej czułe niż podejrzewano. Okazuje się, że obwodowy układ nerwowy może zmieniać sygnały, nim te zdążą dotrzeć do ośrodkowego układu nerwowego.

„Nerwy obwodowe potrafią wybierać i przenosić sygnał, który przechodzi przez bramy do mózgu” – mówi Gamper. „Co ważne, uważamy, że można to wykorzystać do terapeutycznej kontroli bólu”.

Dowody na to, że obwodowy układ nerwowy może spełniać ważniejszą rolę w organizmie były od pewnego czasu, pojawiło się jednak potwierdzenie tego, że może interpretować i modulować odczucia bólowe. Najnowsze badania skupiają się przede wszystkim na zwojach obwodowego układu nerwowego. Wcześniej uważano, że tylko pomagają przekazywać komunikaty, a nie, że się między sobą komunikują. Po pięciu latach badań nad komórkami ganglionowymi pobranymi od myszy i szczurów laboratoryjnych stwierdzono, że mogą wymieniać się informacjami za pomocą cząstki sygnalizacyjnej GABA. Dotychczas uważano, że pełni rolę tylko w ośrodkowym układzie nerwowym. Dodatkowo, badacze pobudzili te sygnały u gryzoni i w ten sposób spostrzegli, że komórki zwojowe komunikują się ze sobą oraz regulują i zmieniają wysyłany do ośrodkowego układu nerwowego sygnał.

„Kiedy nasz zespół badawczy bliżej obserwował obwodowy układ nerwowy, zauważyliśmy, że mechanizm komunikacji neuronowej istnieje w strukturze obwodowego układu nerwowego. Podobnie jak nerwy sensoryczne ma swój własny „mini-mózg”, który w pewnym stopniu potrafi interpretować napływające informacje” – powiedział Gamper. „Odkryliśmy, że obwodowy układ nerwowy ma możliwość zmiany w obrębie informacji wysyłanych do mózgu, a nie przekazuje ich na ślepo”.

Jeżeli teoria sieci „mini-mózgów” u ludzi zostanie potwierdzona, będzie to ważny postęp dla badaczy zajmujących się lekami przeciwbólowymi. Preparaty dostępne w sprzedaży działają na ośrodkowy układ nerwowy, a te, które wykazują dużą skuteczność działania, wiążą się jednocześnie ze skutkami ubocznymi, jak uzależnienie. Jeżeli udałoby się opracować farmaceutyki działające w obrębie obwodowego układu nerwowego, mogłyby powstać leki nie wywołujące uzależnień i nieszkodliwe dla zdrowia.

„To drastycznie zmienia podejście do leków przeciwbólowych, bo teoretycznie jest możliwe skierowanie leków na obwodowy układ nerwowy, co może poszerzyć dostępne metody leczenia” – powiedziała Xiaona Du z Hebei Medical University w Chinach.

Źródło:

sciencealert.com


Udostępnij

Komentarze

komentarze